Text view

LaMujerFloja

Recording date1993
Speaker age59
Speaker sexm
Text genretraditional narrative
Extended corpusno
Javascript seems to be turned off, or there was a communication error. Turn on Javascript for more display options.
Yäʔäp tum Tum suutuʔ pwe. Maʔ yakkäʔŋkomtajam. dyyakkäʔŋkom ʔyoom jeʔbaʔa tum yoomäʔ, pero njumbuʔ kañcheñ ʔyaap, i njumbuʔ kañcheñ nee dyyombaa. I jeksh boy wyaʔk, boy wyaʔk, dyim: Papa dyim, nʔoom, eñch nʔeshp aʔy däk knwyaʔkaʔ dyim, nuuñeʔ. Si, däk ta nwaʔk dyim. ¿Ee dyyombaa? Julaanu dyim. No dyim, chiʔ nwyataʔap jepeʔ njeʔ dyim. ¡Uu! dyim, njumbuʔ kañcheñ dyim. Njumbuʔ kañcheñ, dyim. Eñch shyun yoswatp. ¿Chiʔ nwyataʔap?, ¡meñche nchyuunpakp! No dyim, eñdye nsun mej U nsun ñyuuñeʔ dyim, meñpäʔ kkiʔpaʔt si kyeera dyim. Kkiʔpaʔt juch kdyyoswatp dyim. Byumbe jes kbij, byumbe shyun bich ñiiywatp. Pero ätz nwäʔŋjaam. ätz u nsun. Bich njyaam, maan, ätz maʔye knämaʔ, jepeʔ yoomäʔ maʔ matäŋ ke njumbuʔm kañcheñ. Aa, no le aase. Pwe, ätz u nsun. Bweenu, bich njyaam. Ätz däk ta nwaʔk shaaptu. Shaaptu däk ta nwaʔk Pwe ta däkp dyim. Maʔ däkyajam. Maʔ duʔk Maʔ däkyaj, boy wyaʔkyaj jepeʔ yoomäʔ. Maʔ duʔkam njem. Pero ätzäʔ maʔ kbeñtaʔ dyim, poko yäʔäp suutuʔ dyim, maʔ shyun ñyombaa dyim. Eñch nʔesh njuneʔ maʔ shyunkaʔyaj dyim, pero eŋ fin dyim, maʔ kbeñ pa nwaʔktaʔ i nwaʔktzäʔytaʔ dyim. wää dyim. Maʔ näm ʔyoom: Wää dyim, pero batäŋäʔ dyim, knämpaapäʔ dyim. ¿Chiʔyoo? dyim. Yäʔäpäʔ nyombaa dyim, eñdyee dyyoswat dyim. Eñdyee dyyoswat dyim, yäʔäpäʔ eñdye dyyoswat I asi es ke ätz eñch nʔeshp aʔy nwiʔŋjaam. No dyim, eñch eeche wyat dyim, eñch eeche wyat. Ätz wää nwattaʔ yoos njem aʔy chiʔ tokeñ Wää nʔaʔaŋyaʔtaʔ dyim. Wää nʔaʔaŋyaʔtaʔ njuneʔep dyyoswat dyim. Ustaʔustaʔ byuskaʔap dyim. Byuskaʔap dyim, njuneʔep dyyoswat dyim. Bich njyaam dyim, aʔy nshyun, pwes te nyakkäʔŋkomyaj dyim. Pero maʔy knämaʔ dyim, yäʔäpäʔ eñdye shyun yoswatp dyim. Si, pero ʔyoom maʔy byatäŋ ke njumbuʔ kañcheñ. Bweenu, maʔ duʔk tyempu jes käʔŋkomp. Maʔ yakkäʔŋkomtaʔbetz, käʔŋkomyaj. Jmm, dyim, jeksh ʔyaap maʔ tzäʔy njem. Maʔ duʔk chikä. Maʔte weʔkyajeʔ. Byumbe ech. Maʔ säŋkejyaj. Yoomäʔ u Baŋtzuŋ ʔyaap, maʔte dyyakweʔk shyuutuʔ, dyim. Maʔy dyyakweʔk njem. Maʔ däk yooshuku. Kisa ya upnaʔ dyyuʔk dyim. Kisa byuskaʔap yoos dyim. Maʔ baŋtzuŋ. Yoomäʔ maʔ oʔtzput. Oʔtzdeʔ. Maʔte peeyoʔoyeʔ chiʔichyoʔom. Yäʔäp yoomäʔ eñdye shyun yoswatp dyim. Ni si kyeera meñ kkäʔpaʔt. ¿Njuneʔep meñ kkäʔpaʔt? dyim. Eñdye shyun yoswatp. ¿Njuneʔep nyakweʔkp? dyim. nyakweʔkp? dyim. aʔy meñche nyakweʔkp. ¿Eñdye maʔ byeʔtz yoomäʔ? dyim. ¡Sabe Dios!, nyakweʔk maan dyim, poko biñ yooshuku dyim i maan wää nyakweʔk dyim, pero yäʔäp yoomäʔ, aʔy eñdye shyun Pwe te npuutaʔap eyäm dyim, maas seguuru dyim. Joye nwästäkä te npuutaʔap dyim. Cheʔejäʔ pilaat dyim, byumbe kyaʔacheʔ dyiiksaʔajeʔ. I maʔ wyeʔkput tuŋkak täk. Wyataʔ chik. dyiiksaʔ kyaʔacheʔ, byumbe kyaʔacheʔ, shyuʔuŋ, byajkoʔ, byumbe, kyasweelaʔ, este pilaat, boy tzakätajeʔ njem. Taʔtztzakätaj bäkske pälaat. Maan dyim, njem ech dyim, basta nkyaʔacheʔ. Basta nʔiichaʔ nkyaʔacheʔ. Si dyim, wää ich. Jeksh jepeʔ pääñ maʔte put eyäm. Maʔy shyos byoʔos byumbe. Maʔte waayeʔ, maʔ dyyaj wyay. Pwes maʔ meñ dyyaʔaŋ yooshuku, dyim. Upa nweʔk dyim. ¡Byeja, upa nweʔk! ¿Upa nwiʔk? dyim. Upa nweʔk dyim. Maʔte dyyakweʔk. Maʔye wiʔk jepeʔ pääñ, byumbe. I yoomäʔ. Maʔy wiʔkyaj wistäk. Dyim: ¿Jeksh dyim, ¿yäʔäp pälaat, ee chyeʔekaʔaj? dyim. Njem däk tzaakäʔ komjosoʔom dyim. Jembesh te npuʔutjaʔap kwyenda dyim. este Te maychuʔuŋaʔap este njuʔutza ech dyim, njemesh ta maykaʔps dyim. njem ¡Tzaakäʔ! Bweenu. Chyak yoomäʔ. Tzuʔŋnʔeechkak eep maʔte weʔekeʔ. Maʔ duʔk, maʔte weʔkyajeʔ. Maʔ weʔkyaj wistäk. Eepäʔ dyimäkak, dyim: ¿Bweenu yäʔäp pälaat, ee chyeʔekaʔaj? dyim. ¡Njem däk tzaakäʔ dyim, komjosoʔom dyim. Njemesh ta maykaʔps dyim. Bweenu, chyaʔtztzak. Bweenu kej eech. Jembeʔ shamaan maʔ dyyaj, maʔ dyyajyaj pooy. Kyak wiñ pääñ. ¿I ñyoʔt, ee kchyeʔekaʔyaʔap? ¡Njem tzaakäʔ nee njeʔ, njemesh ta maykaʔps dyim. Bweenu, pyatztzakaʔ dyyoʔt, dyyojkoy. Kyak wiñ nee yoomäʔ. ¿I nyoʔt dyim, ee ktzeʔekaʔyaʔap? ¡Njem tzaakäʔ! Njemesh ta maykaʔps dyim. Aa, wää dyim. Maʔ chyak. Byumbe upche chyuup, upche chyuup kyaʔacheʔ. Upche chyuup. Jeksh pääñ dyyosʔaʔ, dyim. <<fm> "¡Paa su gaayu, yäʔäp eñdye shyun ¡Eñdyee shyun chyeʔep pälaat! ¡I nojkoy, ya maʔ yaj nojkoy. Maʔ yajam nkaʔacheʔ. ¡Njem tuupdeʔ ij!" Dyim: "Wää ich joye kbej, joye ish cheʔ nwataʔap dyim. ¡Tzaakäʔ!" Maʔ däk yoswaacheʔ. Maʔ jiikput chyujkuʔ, maʔ däkam. Kuʔkp jaa biñ. Upa nweʔk, byeja. ¿Upa nwiʔk? Upa nweʔk. Dejde yäʔäp jaa eñdye nsun ekä kʔootaʔap. Ootäpaapäʔ, dyim, ntujkaʔap. Pyatztzak chyujkuʔ. Ootäpaapäʔ ntujkaʔap. Kʔaaŋwejäpaapäʔ nee njeʔ ntujkaʔap. Eñchpäʔ yoswatp, nee njeʔ ntujkaʔap. Kʔwanäpaapäʔ nee njeʔ ntujkaʔap. Eñche nsun ee meñ kʔootaʔ. Eñdyee nsun ni kʔootaʔap, ni kʔaaŋwejaʔap nee eenaʔ, poko ntujkaʔap. ¡Juuta!, jep maʔ byatäŋ jepeʔ yoomäʔ, poytzuŋ njem; pyuutaʔ pilaat, maʔte chyeʔtzeʔkaʔy. <<ui> "Aʔy eñch kʔyoswatp dyim, ktujkaʔap Kʔyakaʔap" dyim. Jekshejekshe chyeʔtzeʔkaʔy chyeʔtzeʔkaʔy. Maʔy wiʔk pääñ. Putam. Däk. Jeksh upche dyyosʔaʔ, dyim: <<fm> "Ya be jepeʔ shyun Entonse eñch wää ta naks yoomäʔ dyim. ¿Njuneʔep naks? dyim. Jwasilitu dyim, pa ta nwatp dyim. Ta... Ta numwatp dyim. Jwasilitu ta numwatp tum pääñ dyim. Tum yoomäʔ, tum pääñ, byumbe ta numwatp dyim. Wää ij." Limpiu maʔ tzäʔy kyaʔacheʔ. Pyetpyetkaʔy chik, njem byumbe chyak. Maʔ täkeñ jojo. Upa nweʔkp. Aa, wää. Maʔte tzeʔjoʔoyeʔ. Chyeʔejoʔy. Maʔ chyak chyeʔekoʔ njem, maʔ däk boy dyyakweʔk Maʔye wiʔk njem. Put, maʔ däk weecheʔ. <<fm> "Aoora si dyim, nuuñeʔ upam dyyoswat" Aa, kiŋse diia maʔ dyyaj. Maʔ duʔk ʔyoom yomsuutuʔ. ¿Chiʔ nwyat, mäʔät? ¿Cheʔ däk nwat? dyim. Yäʔä kʔech npaakdas dyim. Aa, maʔ kyakpak wiñ pääñ. Dyaanche yäʔäp mäʔät dyim, kyakpak wiñ. Ätz asta njunu nʔech dyim. Asta ke eñdya kʔwää dyim. Dyim: Mäʔät, maʔy kyak wiñ dyim. Nʔaʔmkaʔ chikoʔo. Ya maʔye pyetpyetjoʔy nyombaa. ¿Njuneʔ maʔ wyat, dyim, yäʔäjäʔ? Bweenu, bäʔät dyim, ¿njuneʔ maʔ nwyat dyim, ekä nyombaa ke yoswatp? dyim. Pero njuneʔep maas Kreo maʔ ñyaksam. No dyim, njuneʔep naks dyim. Yomtaʔ eñch dakstaj dyim ¿Ke no bes ke kuchay toj? dyim. Si dyim, pero yäʔäp maʔ ñyaks dyim. Jeʔktoo kkiʔŋ dyim. No dyim, ¿njuneʔep ñyaks yoomäʔ? dyim. Npiktaʔam mala kostumbre ñyakstaʔam yoomäʔ dyim. ¿Njuneʔep ñyaks? dyim. Yoomäʔ eñch wää ñyaks dyim. Jepeʔ yoswachaj dyim. Eñdyee shyun dyimaʔap neecheenaʔ. Ya, pero njuneʔ maʔ nwyat dyim. ¿Pero njuneʔ maas? dyim, ñyombaa dyyoswat dyim. Chyeʔtzeʔkaʔy byumbe pälaat. ¡Däk aʔmpuutäʔ! Maʔ täkeñ ʔYaʔmkput kyaʔacheʔ ʔyoom. ¡Ke wää kyaʔacheʔ byumbe limpiu echaj! Byumbe. Nee dyyojkoy dyyeʔpkpakyaj njem. Pa Ya be mäʔät dyim, ke wää njuneʔ ich dyim. "¿Pero njuneʔ maʔ Maʔte eecheʔ, maʔ däk chikä. Maʔ duʔk chikä, eñch eeche maʔ dyimaʔ dyyuuñeʔ. Nee njeʔ njumbuʔ kañcheñ. Maʔ duʔk chikä. Maʔte weʔekeʔ ya. Säŋkej tuŋkak jaa. Maʔ däk chikä eepäʔ, biʔit. Duʔk ʔyaaŋwaʔk byumbe: ¿Chiʔ nwyat maan? dyim. Yäʔä kʔech Yäʔä kʔech nʔoom. Wää ij. Bweenu, kdämaʔajäʔ ¿njunu nwyat ekä nchyeʔtzeʔkaʔy byumbe? dyim. No, nʔoom dyim, aʔy yäʔäp pääñche aʔyñch nchyeʔekaʔaj jes dyyuʔk dyim, yäʔäp dyim juuch nkiʔŋ dyim. ¿Chiʔyoo wyat? ¡Juu! dyim, yäʔäp maalu dyim. Käʔäŋäʔ, dyimaʔ wiñ. Bäkske dyim, dyimaʔ wiñ dyim. ¿Koomo? Si, dyimaʔ wiñ. Biiñaʔ chyujkuʔ, njem chyak juch u wiʔk. Njem iichaʔ. ʔYaaŋwejäpaapäʔ chyujkaʔap. este Wyanäpaapäʔ chyujkaʔap Ya be dyim, jepeʔ jaa dyim, maʔ duʔk wokdeʔ ich dyim. ima... Eñdyee shyun ootätajp. Eñdyee shyun aaŋwejätajp. Eñdyee wanätajp. Eñdyee shyun neecheenaʔ. Poko chyujkaʔap. Pobre kaydyaʔa dyim maʔ wan dyim, i maʔ chyujkaʔ dyim. Aa dyim, wää ich dyim. Aa, wää ich dyim. Si dyim. Pobre kaydyaʔa dyim. Peyʔaap dyim, maʔ chyujkaʔ, dyim, poko maʔche wan. Eñdyee shyun wanätajp dyim. Jes dyim, maʔ chyujkaʔ Aa dyim, wää ich dyim, maan dyim. ¡Yoswaateʔ! dyim. Entonse maʔ put este daʔaŋpaʔkshdyaʔa Maʔ däk chikä. Duʔk chikä njem. Nee njeʔ maʔ jiikbatzkak chyujkuʔ. ¡Byeja meeñaʔajäʔ kʔweʔkp! dyim. Asta yäʔäp jaa dyim, eñdyee nsun ee kʔaaŋwejaʔap, dyim. Aaŋwejpaapäʔ dyim, nyakaʔap. Kʔootäpaapäʔ nyakaʔap. Kʔwanäpaapäʔ nyakaʔap nee njeʔ. I dyyuuñeʔ eñdye ʔyootaʔ, upche byatäŋ. Jesa byatäŋ maʔ aaŋwejksaj tum burrubaa. ʔYaaŋwej ich. Jnnk, jnnk, jnnk. Bweenu, i ¡aj, jijo de la chiŋkada! dyim, yäʔäp kʔwat iŋsultar Jiikput chyujkuʔ, njem chyujkaʔajam. Chyujkaʔ. Maʔy chyujkaʔ, maʔte weʔekeʔ, maʔ yaj. ¿Maʔ nʔisham?. Kʔaaŋwejäpaapäʔ ntujkaʔap. Kʔootäpaapäʔ ntujkaʔap. Dyyuuñeʔ ʔyootaʔ: Bich njyaam. I ʔyoompuʔ burru maʔ däk boy jiikpokeñ. demandar jiikpokeñ maʔ Däk kʔoʔotjaʔajäʔ yäʔäp pääñ dyim, maʔ ktujkäjaʔ murru. ¿Cheʔkaʔy? dyim. Pwe eñch nʔeshp cheʔkaʔy. Upchiʔk jyakdas murru... murrubaa dyim. Njem maʔ chyujkaʔ dyim. Aa kabroŋ dyim. Pwes däksäʔ päktaʔamäʔ. Däksäʔ däk puutaʔajäʔ chikoʔo. Däk puutaʔajäʔ, meeñaʔajäʔ. ¿Chiwä dyyakaʔ tum animal? ¿Chiʔ ʔyootaʔ si animal eñch nʔishp? Maʔ meñaj pääñ. Duʔkyaj taaksäʔy. Duʔkyaj taaksäʔy. Por fabor dyim, ¿bich ñiy Julaanu? Dyim: Si dyim. ¡Tej! dyim. ¿Pero cheʔkaʔy? ¡Tej, maʔy knämaʔ! Tej Aʔyñch kpyutp, ¡näämäʔ! Njem jiikpuchaj chikoʔo, maʔ dyiiksäyajam. Pyatzkaʔmyaj dakshäkoʔo. Pyatzkaʔmyaj. Maʔ däk preeso. Aoora si. Jeksh si maʔ täkeñ. Tuŋkak jaa maʔ säŋkej. ¿Chiʔyoo näʔäksjaʔ? dyim. Njem kʔyootaʔ tum pääñ dyim. Ätz eñch nʔesh chiʔ maʔ nwyataʔ dyim. Dyim maʔm ñyaʔakjaʔ byurru. Aa dyim. Sta byeŋ dyim. Maʔ däk ¿Chiʔ nshyun este kopkpääñ? dyim. Pwes ätz eñch eeche nsun. Yäʔä ech yäʔäp pääñ dyim. Dyim bich dyim. maʔm ñyaʔakjaʔ dyim, byurru. Njem bich maʔ ñyaʔakjaʔ byurru. Dyim: Si dyim, ätzaʔ nyakaʔ dyim. Pwe jeksh ñyojp. Si no yäʔä eñch kpyutp Yäʔä kntzaktaʔam dyim, wäsnaʔ tuknaʔ amche. Kchiʔij yäʔäm dyim, pwe ñyojp burru dyim. ¿Cheʔkaʔy maʔ ñyakaʔ? ¿Chiʔ maʔ kʔwyataʔ? Si dyim, señor, eñch eeche maʔ kʔwataʔ dyim. Pääñ, eñch eeche maʔ kʔwataʔ; wäänää burru upchiʔk jyakdas. Maʔ ntujkaʔ dyim. Pwe, jeksh dyim, ñyojp. Si dyim, nyojp pwe. Däk nämaʔajäʔ mi byeja dyim, ke biiñaʔajeʔ tumeeñ dyim. Maʔ däk. Däksäʔ, däkuʔm aʔamäʔ ñyaʔaŋ. Dääksaʔajäʔ tumeeñ. Eñdyee knämaʔ dyim. Jyaam wiñ dyimaʔ wiñ. Dyyachknämaʔ wiñ, maʔ duʔk nteʔkeyaj. Dyyachknämaʔ wiñ dyim. Maʔm chyujkäkak tum burru ¿Chiʔsh wyatäkak? Eñdye kʔyootaʔ, jepeʔ jyakdas dyim. Pero bich maʔ nchyujkaʔ dyim. Maʔ duʔk njem. ¿Entonse chiʔ nwyat? Pwe yojäʔ burru dyim, maʔpuʔ ntujkaʔ dyim. ¡Eñdye knämaʔ! dyim. Kpyaʔdaʔaŋma bich dyim. Jeksh yojäʔ dyim. Yäʔä ech. Maʔ dyyoj. ¡Tej! dyim. Eepäʔ watkaakäʔ dyim, aa... para waʔpa nwiʔk yäʔäp pooy dyim. ¿Cheʔ nesesidad yaj nchyumeeñ? dyim. Dyim: jepeʔ ätzchiʔk nshyun knwyatp njunu maʔ wattaj ñyombaa dyim. Pwe, ätz eñch knwyatp jeʔyeʔe dyim. Ya kduuñma, dyim. ¿i aʔy daʔaŋma tum kuy, ¿njusnaʔ däk ñyumwaateʔ dyim woʔkskäʔdaʔapäʔ aʔy wächedaʔajam? Jepeʔ njeʔ jeschiʔk jisäbaa jeschiʔk ñyumwat. No jeksh dyim, wächedaʔaŋma Dyim: ¿Njuneʔep ñyumwatp? dyim, woʔkskäʔdaʔapäʔ dyim. eñdya duʔumjaʔap, Jepeʔ duʔumjaʔap jes wäʔŋwäʔŋnaʔ dyim. Jeksh dyim, bich, njyaam, Jeksh dyim, joye däk yojäʔ dyim, jepeʔ njeʔ Joye kdyikp Bweenu, pwe, wyokwoktet njem dyyuuñeʔ. Ya maʔ
• Waveform view • Interlinear Glossed Text • Utterance view